Terug naar het overzicht

Canon van HarderwijkJoodse Harderwijkers. Herinneringen aan de Joodse gemeenschap.
Anton Daniëls, Nico de Bruijne, Rabbijn drs. Edward van Voolen

Midden in de oude binnenstad van Harderwijk, aan de muur van de voormalige synagoge in de Jodenkerksteeg, is een herdenkingsmonument bevestigd. Op dat monument staan eenentwintig namen: van David Braunberger tot en met Aaltje Wilhelmina Zwart.

Anton Daniëls, op zoek naar zijn eigen Amsterdamse Joodse familie, werd door het Herinneringscentrum Kamp Westerbork gevraagd ook onderzoek te doen naar de Joodse inwoners in Harderwijk. Het doel was foto's en verhalen te verzamelen voor het project Een Naam en een Gezicht.

Dat verzoek was het begin van een ware speurtocht naar de mensen achter die eenentwintig namen op dat bijzondere monument. Hoe zag die verdwenen Joodse gemeenschap er in Harderwijk feitelijk uit en hoe ontstond deze gemeenschap? Hoe keken andere Harderwijkers naar die mensen met hun eigen, soms behoorlijk afwijkende godsdienst?

Nico de Bruijne bewerkte als vaardig journalist de teksten, terwijl rabbijn Edward van Voolen een heel persoonlijk verhaal schreef over misschien wel de bekendste Joodse Harderwijker, Hartog Beem. Maar, wie kent hem nog? In dit boek staat zijn bijzondere levensverhaal.


Anton Daniëls deed jarenlang onderzoek naar Joods Harderwijk en in het bijzonder naar de Joodse families in zijn woonplaats. Door vele tientallen mensen te interviewen en aanvullend onderzoek te doen, lukte het hem om een beeld van Joods Harderwijk samen te stellen vanaf circa 1600 tot heden. Samen met Peter Modder maakte hij eerder het fotoboek Geen sjabbat meer.

Nico de Bruijne werkt sinds 1999 als journalist en eindredacteur op de Veluwe. De laatste jaren was hij vooral actief in Harderwijk en Ermelo en volgde daar het lokale nieuws. Inmiddels is de in Ermelo opgegroeide journalist als freelancer aan het werk en startte hij zijn eigen communicatiebureau, Endemus Communicatie.

Rabbijn drs. Edward van Voolen was van 1978 tot 2013 werkzaam als conservator van het Joods Historisch Museum in Amsterdam. Hij is verbonden aan het Abraham Geiger Kolleg in Berlijn / Potsdam, dat rabbijnen en voorzangers voor Europa opleidt. Hij heeft talrijke publicaties op het gebied van Joodse kunst en cultuur op zijn naam staan.